Konferenca pėr Shtyp- PN2/08 Datė: 08.09.2008

 

NDARJA E ĒMIMEVE PĖR PERFORMANCĖN E KOMPANIVE PUBLIKE TĖ UJĖSJELLĖSIT DHE MBETURINAVE

“Me qėllim tė promovimit tė vlerave dhe standardeve mė tė larta tė punės si dhe me qėllim tė ngritjes sė efiēencės nė punėn e kompanive publike tė ujėsjellėsit dhe mbeturinave, e qė ka pėr qėllim final ngritjen e cilėsisė sė shėrbimeve qė u ofrohen popullatės nė Kosovė nga kompanitė publike tė ujėsjellėsit dhe mbeturinave,

Zyra Rregullatore pėr Ujė dhe Mbeturina (ZRRUM), si autoritet i pavarur rregullator i kompanive publike qė ofrojnė shėrbimet e ujėsjellėsit dhe mbeturinave nė Kosovė, sivjet pėr herė tė parė nė bashkėpunim edhe me institucionet tjera relevante (MMPH, IKSHP, donatorėt) ndan ēmimet pėr performancėn mė tė mirė tė demonstruar nga kompanitė publike tė ujėsjellėsit dhe mbeturinave nė Kosovė nė 2007”, tha me rastin e ceremonisė sė ndarjes sė ēmimeve Afrim Lajēi, drejtor i ZRRUM.

Duke u bazuar nė treguesit e punės tė monitoruar dhe vlerėsuar nė pajtim me mandatin e vet, ZRRUM pėr performancėn e treguar nė vitin 2007 ndan ēmimet vijuese:

• Nė sektorin e shėrbimeve tė ujėsjellėsit dhe kanalizimit:

o Ēmimin pėr performancėn mė tė mirė tė pėrgjithshme nė vitin 2007:
Kompania Rajonale e Ujėsjellėsit – HIDROSISTEMI RADONIQI Sh.A, Gakovė
o Ēmimin pėr progresin mė tė madh tė arritur nė periudhėn 2006-2007:
Kompania Rajonale e Ujėsjellėsit – HIDROREGJIONI JUGOR Sh.A, Prizren
o Ēmimin pėr kompaninė qė ka demonstruar pėrgjegjėsinė mė tė lartė nė bashkėpunim me institucionet dhe palėt e interesit: Kompania Ujėsjellėsi Rajonal – PRISHTINA Sh.A, Prishtinė.

• Nė sektorin e shėrbimeve tė mbeturinave:

o Ēmimin pėr performancėn mė tė mirė tė pėrgjithshme nė vitin 2007:
Kompania Rajonale e Mbeturinave – UNITETI Sh.A, Mitrovicė
o Ēmimin pėr progresin mė tė madh tė arritur nė periudhėn 2006-2007:
Kompania Rajonale e Mbeturinave – UNITETI Sh.A, Mitrovicė
o Ēmimin pėr kompaninė qė ka demonstruar pėrgjegjėsinė mė tė lartė nė bashkėpunim me institucionet dhe palėt e interesit: Kompania Rajonale e Mbeturinave – HIGJIENA Sh.A, Gjilan.

Sivjet, pėr herė tė dytė, ZRRUM ka publikuar raportin vjetor tė performancės sė 16 kompanive tė licencuara qė janė objekt i rregullativės qė e zbaton ZRRUM. Ky raport jep njė pasqyrė tė pėrgjithshme pėr performancėn financiare, operative dhe tė nivelit tė shėrbimeve ndaj konsumatorėve tė kompanive regjionale tė ujėsjellėsit dhe mbeturinave nė vitin 2007. Pėrveq kėsaj nė raport krahasohet performanca e kompanive me njėra tjetrėn si dhe perfomanca e kompanive gjatė kohės. Ky ėshtė proces i ashtuquajtur “benchmarking” apo konkurrencė pėrmes krahasimit dhe pėrmes kėsaj forme pretendohet tė stimulohet pėrmirėsimi i performancės sė kompanive nė kushtet e shėrbimeve me karakter monopoli siq janė shėrbimet e ujėsjellėsit (dhe pėr momentin edhe shėrbimet e mbeturinave).

Publikimi i kėtij raporti nėnkupton se konsumatorėt mund tė shohin se sa mirė apo keq furnizuesi i tyre ka operuar gjatė vitit dhe si krahasohet ofruesi i tyre i shėrbimeve me kompanitė e tjera nė Kosovė. Nė vitet e ardhshme, ata do tė jenė tė njoftuar me atė nėse furnizuesi i tyre ėshtė pėrmirėsuar apo jo.

“Nė Raportin Vjetor tė Performancės pėr Vitin 2007 tė cilin ZRRUM e ka publikuar nė korrik tė kėtij viti, kemi konstatuar se nė pėrgjithėsi sektori i ujėsjellėsit dhe mbeturinave kanė shėnuar njė progres nė krahasim me vitin 2006. Ky progres shihet nė pothuajse tė gjitha parametrat apo treguesit kyq tė performancės nė bazė tė cilėve ZRRUM e matė dhe e vlerėson punėn e kompanive tė licencuara. Megjithatė duhet kohė dhe angazhim i koordinuar i tė gjithė akterėve relevant pėr tė krijuar njė sektor tė qėndrueshėm tė ujėsjellėsit dhe mbeturinave”, tha me kėtė rast drejtori i ZRRUM Afrim Lajēi.

“Dy fushat kryesore qė mbeten shumė problematike janė: shkalla shumė e ulėt e inkasimit tė borxheve (61% te kompanitė e ujėsjellėsit ndėrkaq 71% te kompanitė e mbeturinave) dhe shkalla shumė e lartė e humbjeve tė ujit nė rastin e kompanive tė ujėsjellėsit (58%). Pa pėrmirėsime substanciale nė kėto 2 fusha, absolutisht nuk mund tė bėhet fjalė pėr njė progres tė mirėfilltė nė sektorin e shėrbimeve publike tė ujėsjellėsit dhe mbeturinave.”

”Performanca e dobėt e kompanive nė inkasimin e borxheve dhe nė reduktimin e humbjeve ndikon nė qėndrueshmėrinė e tyre financiare dhe rrjedhimisht edhe nė aftėsinė pėr tu ofruar konsumatorėve shėrbime tė kualitetit mė tė mirė. Pėrderisa kompanitė nuk i adresojnė kėto dy ēėshtje si prioritet kryesor ato nuk do tė jenė nė gjendje tė ndėrmarrin investime kapitale tė domosdoshme pėr sektorin e shėrbimeve tė ujit.

“Me rėndėsi esenciale ėshtė poashtu edhe mbėshtetja institucionale sidomos nė fushėn e sundimit tė ligjit (pra nė rastet e kyējeve ilegale, mospagesėn e faturave, shkyqjen pėr mos-pagesė, ngritjen e moralit dhe vetdijes pėr pagesėn e obligimeve etj.), por edhe nė fushat si subvencionimi i pagesės pėr atė kategori tė konsumatorėve tė cilat nuk kanė mundėsi tė paguajnė (rastet sociale, invalidėt dhe familjet e dėshmorėve etj., sikurse qė veprohet me faturat e energjisė elektrike).

“ZRRUM ėshtė aktualisht nė procesin e pėrcaktimit tė tarifave tė shėrbimit pėr periudhėn e ardhshme, dhe sipas vlerėsimeve preliminare ėshtė evidente se duhet qė tė ketė njė ngritje tė tarifave pėr t`iu mundėsuar kompanive mbulimin e kostove tė operimit dhe pėr t`iu mundėsuar poashtu investimet kapitale tė cilat janė tė domosdoshme pėr tė mbajtur dhe avancuar nivelin e shėrbimeve. Gjatė tri viteve tė fundit nuk ka pasur ngritje tė tarifave tė ujit dhe mbeturinave edhepse nė ndėrkohė janė ngritur ēmimet e energjisė elektrike, ēmimet e karburanteve, dhe ēmimet tjera qė kanė ndikim tė drejtėpėrdrejtė nė kostot e kompanive tė ujėsjellėsit dhe mbeturinave. Prandaj, ėshtė nė interes tė ngritjes sė cilėsisė sė shėrbimeve qė kompanitė tė gjenerojnė tė ardhura tė mjaftueshme pėr tė bėrė investimet e nevojshme nė sistemin e ujėsjellėsit dhe nė mekanizimin e tyre. E kjo arrihet vetėm nėse tarifat janė adekuate dhe nėse konsumatorėt paguajnė faturat e tyre.

Disa tė dhėna pėr ZRRUM-in:

1. ZRRUM-i ėshtė rregullator i pavarur ekonomik qė ėshtė pėrgjegjės pėr mbikėqyrjen e aktiviteteve tė kompanive publike qė ofrojnė shėrbimet e ujėsjellėsit dhe mbeturinave. Ėshtė themeluar nė nėntor tė vitit 2004 me anė tė Rregullores sė UNMIK-ut Nr. 2004/49 e cila ėshtė amendamentuar me Ligjin Nr. 03/L-086 tė aprovuar nga Kuvendi i Kosovės mė 13 qershor 2008. Qėllimi i tij primar ėshtė tė mbrojė interesat e konsumatorėve dhe tė sigurojė qė ofruesitė e shėrbimeve nuk i keqpėrdorin pozitat e tyre tė monopolit dhe qė ofrojnė standard tė arsyehsėm tė shėrbimeve me ēmime tė volitshme.

2. Pėrgjegjėsitė kryesore tė ZRRUM-it janė:

• Lėshimi i licencave operative ofruesve tė shėrbimeve tė ujėsjellėsit dhe mbeturinave.
• Pėrcaktimi i tarifave pėr shėrbimet e ujėsjellėsit dhe mbeturinave nė nivelin qė u mundėsojnė kompanive tė financojnė aktivitetet e tyre dhe tė pėrmirėsojnė shėrbimet e tyre me kusht tė operimit efiēent. Kėto tarifa duhet tė jenė tė drejta dhe ta marrin parasysh mundėsinė paguese tė konsumatorėve.
• Monitorimi dhe raportimi i performancės sė ofruesve tė shėrbimeve.
• Themelimi dhe pėrkrahja e Komisioneve regjionale Kėshilluese tė Konsumatorėve.
• Sigurimi qė shėrbimet plotėsojnė standardet e pranueshme.


PYETJET PĖR: XXX (pėrfshirė numrin, email adresėn dhe web-faqėn)